GIÁO TRÌNH MÔN VẼ KỸ THUẬT

(NB) Giáo trình Hình họa vẽ kỹ thuật 1 biết tin cho chúng ta hầu hết kiến thức và kỹ năng phxay chiếu- hệ thống mặt phẳng hình chiếu; trình diễn điểm, mặt đường trực tiếp, khía cạnh phẳng; màn trình diễn các đồ vật thể hình học trên thiết bị thức; hình chiếu trục đo; cắt vật thể...

Bạn đang xem: Giáo trình môn vẽ kỹ thuật

BỘ XÂY DỰNG ỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH H TRƯỜNG CAO ĐẲNG XÂY DỰNG SỐ 2 KHOA XÂY DỰNG BỘ MÔN HÌNH HỌC HỌA HÌNH GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA VẼ KỸ THUẬT 1 (DÀNH CHO CHUYÊN NGÀNH XÂY DỰNG HỆ CAO ĐẲNG) NHÓM BIÊN SOẠN ĐỀ TÀI CHỦ BIÊN ĐỀ TÀI: KTS.N

Thể nhiều loại Tài liệu miễn tổn phí Kiến trúc - Xây dựng

Số trang 127

Loại tệp DOC

Kích thước 4.37 M

Tên tệp


BỘ XÂY DỰNG ỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH H TRƯỜNG CAO ĐẲNG XÂY DỰNG SỐ 2 KHOA XÂY DỰNG BỘ MÔN HÌNH HỌC HỌA HÌNH GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA VẼ KỸ THUẬT 1 (DÀNH CHO CHUYÊN NGÀNH XÂY DỰNG HỆ CAO ĐẲNG) NHÓM BIÊN SOẠN ĐỀ TÀI CHỦ BIÊN ĐỀ TÀI: KTS.NGUYỄN LAN PHƯƠNG THÀNH VIÊN NGHIÊN CỨU: KTS.LÊ THU YÊN TP.HỒ CHÍ MINH, THÁNG 6 NĂM 2015Bộ môn Hình hoạ Tr 1 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 A. PHẦN 1: BÀI MỞ ĐẦU 1. VỊ TRÍ, TÍNH CHẤT, YÊU CẦU MÔN HỌC 2. LỊCH SỬ PHÁT TRỂN MÔN HỌC 3. CÁC QUI CHUẨN TRÌNH BÀY BẢN VẼ KỸ THUẬT 3.1 DỤNG CỤ VÀ VẬT LIỆU VẼ KỸ THUẬT 3.1.1 Dụng cầm cố - Bản vẽ - Thước vẽ + Thước kia + Eke + Thước cong + Thước chữ - Bút vẽ + Bút chì + Bút mực - Compage authority 3.1.2 Vật liệu - Giấy vẽ - Mực vẽ3.2. CÁC QUI CHUẨN TRÌNH BÀY BẢN VẼ KỸ THUẬT 3.2.1 Giấy vẽ Khổ giấy: Giấy vẽ kỹ thuật được dùng là khổ giấy A với 5 khổ giấy chính A0(1189x841), A1(594x841), A2(594x420), A3(297x420) với A4(297x210), ngoại trừ ra chúng ta còn có thể có khổ giấy phú bằng cách nối 1 khổ giấy chính với 1 khổ giấy chính nhỏ hơn 1 cấp cho. Cách thành lập khổ giấy chính: Khung bản vẽ: là quy chuẩn bắt buộc cho mỗi bản vẽ kỹ thuật để giới hạn diện tích thể hiện nội dung bản vẽ. Khung bản vẽ được vẽ bằng nét liền đậm và cách mép tờ giấy một khoảng cách theo quy định sau.a = 5 : khổ giấy A2, A3, A410 : khổ giấy A1,A0b = a : hồ sơ của 1 tờ giấyBộ môn Hình hoạ Tr 2 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 25 khổ giấy A3,A425 : khổ giấy A2, giấy A1, A0 Khung tên: được đặt phía dưới góc bên phải tờ giấy vẽ cũng là một quy định bắt buộc cho mỗi bản vẽ kỹ thuật với các thông tin, hình dạng và độ lớn tuỳ thuộc các đơn vị thành lập bản vẽ. Khung tên được vẽ bằng nét liền đậm xung quanh và nét cơ bản ở bản trong. Chữ viết trong khung tên là chữ kỹ thuật Khung tên dành cho trường học tập Đường nétNét vẽ: bao gồm 7 loại nét cơ bản để thể hiện nội dung hình vẽ theo TCViệt Nam Tên nét Hình dạng đường nét Độ Khủng Ứng dụng Nét liền cơ bạn dạng b Vẽ mặt đường bao thấy của thứ 0.3­0.5 thể Nét đứt b/2­b/3 Vẽ đường bao khuất của đồ dùng (nét khuất) thể Nét chấm gạch b/2­b/3 Vẽ đường trục,đường trọng điểm mảnh Nét liền mhình ảnh b/2­b/3 Vẽ đường dóng, đường kích thước, đường ghi chú Nét liền đậm 2b ­ 3b Vẽ mặt đường bao cắt của đồ gia dụng thể Nét dích dắc b/2­b/3 Giới hạn phần vật thể còn lại sau khi cắt cho chỗ ko cần thể hiện tại Nét lượn sóng b/2­b/3 Giới hạn phần vật thể còn lại sau khi cắt bỏ phần ko cần thể hiệnMột vài chú ý: - Nét đứt (nét khuất) được bắt đầu từ nét cơ bản và kết thúc ở nét cơ bạn dạng, 2 nét đứt gặp nhau tại đường gạchBộ môn Hình hoạ Tr 3 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 - Nét chấm gạch mảnh luôn luôn được vẽ ló ra khỏi đường bao vật thể từ 3 – 5milimet, 2 nét chấm gạch mảnh gặp nhau tại đường gạch ốp. - Mức độ ưu tiên giữa các nét theo thứ tự: * Nét liền đậm * Nét cơ bản * Nét mệnh chung * Nét chấm gạch mhình ảnh * Nét dóng Tỉ lệ bản vẽ : là tỉ số giữa kích thước hình vẽ trên bản vẽ và kích thước thật của vật thể Có 3 loại tỷ lệ : - Tỷ lệ nguyên hình : 1:1 - Tỷ lệ phóng to : 2:1 , 4:1 , 5:1 , 10:1 , 20:1 - Tỷ lệ thu nhỏ dại : 1:2 , 1:5 , 1:10 , 1:20 , 1:25 , 1:50 , 1:100 , 1:200 , 1:400 , 1:500 , 1:1000 , 1:Nx1000 Chữ và số: chữ và số trong bản vẽ kỹ thuật phải được viết theo chữ kỹ thuật được quy định bởi tiêu chuẩn cả nước, chữ kỹ thuật có thể được viết đứng hoặc nghiêng 75 độ so với phương nằm ngang Các thông số: - Chiều cao chữ in: H - Chiều cao chữ kỹ thuật được chọn trongcác số sau 2.5; 3,5 ; 5 ; 7 ; 10 ; 14 - Bề rộng chữ: b Thông thường bề rộng chữ được lấy bằng 6/10 chiều cao chữ trừ 1 số nước ngoài lệ sau: * Bề rộng chữ A = 7/10 chiều cao chữ * Bề rộng chữ M, W = 10/10 chiều cao chữ * Bề rộng chữ J, L = 4/10 chiều cao chữ * Bề rộng chữ số = 5/10 chiều cao chữ * Bề rộng chữ I vàsố 1 = 1/10 – 2/10 chiều cao chữ - Độ dày nét chữ : d = 1/10 chiều cao chữ - Khoảng cách 2 mẫu tự : a = 1/10 chiều cao chữ - Khoảng biện pháp giữa 2 từ : e = 10/10 chiều cao chữ - Chiều cao chữ thường: c = 6/10 – 8/10 chiều cao chữ - Khoảng giải pháp giữa 2 dòng chữ : f = 1,5 – 2 chiều cao chữBộ môn Hình hoạ Tr 4 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 13.3.3 Ghi kích thước Thành phần ghi kích thước - Đường dóng: đường thẳng vuông góc với đoạn trực tiếp được ghi form size,vẽ ở 2 đầu đoạn thẳng được ghi kích thước - Đường kích thước: đường thẳng song song với đoạn thẳng được ghi size - Con số kích thước: con số thể hiện độ lớn của đoạn vật thể được ghi size. Nguyên tắc ghi kích thước - Đường dóng vuông góc với đoạn thẳng được ghi kích thước, không va vào đường bao hình biểu diễn. Đường dóng được vẽ ló ra khỏi đường kích thước về phía ngoài từ 2 – 4milimet, về phía trong 8mm - Đường kích thước song song với đoạn thẳng được ghi kích thước, hai đường kich thước song song cách nhau tự 6 đến 8 mm, đường kích thước đầu tiên cách vật thể từ 10 đến 15 mm. Đường kích thước được vẽ ló ra khỏi 2 đầu đường dóng từ 2 – 4milimet - Giao điểm giữa đường dóng và đường kích thước phải được đánh dấu bởi dấu giới hạn. - Con số kích thước là con số thể hiện độ lớn của đoạn vật thể được ghi kích cỡ, con số này luôn luôn là con số thực bất chấp tỉ lệ bản vẽ. Con số kích thước được ghi phía trên đường kích thước ngang và bên trái đường kích thước đứng, cách đường kích thước 0.5 – 1mm - Đơn vị trong bản vẽ thường được qui định chung (thường là mm) nên ko ghi đơn vị phía sau con số kích thước, trong trường hợp có dùng 1 đơn vị khác thì phải ghi đơn vị phía sau con số kích thước. - Thông thường kích thước được ghi bên ngoài hình biểu diễn, kích thước bỏ ra tiết ghi trước, kích thước tổng quát ghi sau. Ghi kích thước các hình đặc biệt Dấu giới hạn - Mũi tên: thường được sử dụng nhiều trong vẽ cơ khí vì yêu cầu có độ chinh xác cao. - Dấu chéo: được vẽ chéo 45 độ bằng nét liền đậm từ trên xuống dưới, từ phải qua trái đối với đường kích thước ngang và trường đoản cú trên xuống dưới, từ trái qua cần đối với đường kích thước đứng.Bộ môn Hình hoạ Tr 5 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 - Dấu chấm: không được sử dụng cho bản vẽ kết cấu và bản vẽ các hệ thống kỹ thuật. - Ghi kích thước đường tròn - Ghi kích thước cung tròn - Ghi kích thước góc Hình có nhiều chi tiết giống nhau lúc một hình có không ít chi tiết như thể nhau, để tránh làm rối bản vẽ, ta có thể chỉ ghi kích thước cho 1 chi tiết và ghi số lượng chi tiết vào phía trước con số kích thước. Ghi tắt bằng văn bản ký kết hiệu: nhằm tiết kiệm ngân sách và chi phí phiên bản vẽ, ta có thể sử dụng một số trong những chữ ký hiệu cho một chiều kích thước của vật thể, chẳng hạn: D : Đường kính đường tròn R : Bn kính cung tròn L : Chiều dài S : độ dày Cốt cao độ: là con số chỉ độ cao của một bề mặt so với một bề mặt chuẩn chỉnh, bề mặt chuẩn này được gọi là cốt chuẩn hay cốt 0.000, ký hiệu 0.000 , thông thường trong xây dựng công trình người ta xác định cốt chuẩn là khía cạnh nền công ty, trong xây dựng cầu đường hay quy hoạch ta lấy cốt chuẩn là cốt chuẩn quốc gia. Bề mặt nào cao hơn bề mặt chuẩn là cốt dương (ký hiệu + trước con số kích thước), thấp hơn bề mặt chuẩn l cốt âm (ký hiệu – trước con số kích thước)Bộ môn Hình hoạ Tr 6 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 Chuyển chú: là một ký hiệu dùng để ghi chú hay để tách riêng 1 chi tiết nào đó trong một hình vẽ chính ra khỏi hình vẽ chính và di đưa, phóng lớn đưa ra tiết đó ra ở 1 vị trí khác trong cùng 1 bản vẽ hay qua 1 bản vẽ khác. 4. MỘT SỐ KHÁI NIỆM VÀ KÝ HIỆU 4.1. Khái Niệm Chung Hình học họa hình cung cấp những kiến thức, những phương pháp biểu diễn để giải những bài toán không gian trên mặt phẳng. Nó là các đại lý của vẽ kỹ thuật và nó giúp phát triển khả năng tư duy không gian cho học sinh – một nhân tố có tính quyết định trong hoạt động sáng tạo của người cán cỗ kỹ thuật sau này. Người cán bộ kỹ thuật phải nắm vững những khái niệm của Hình học họa hình thì mới biểu diễn được các vật thể trên bản vẽ và đọc được các bản vẽ do người khác vẽ. 4.2. Các ký hiệu thường dùng trong Hình học hoạ hình: Điểm: dùng chữ cái in hoa hoặc số: A, B, C... 1, 2, 3... Đoạn thẳng: đặt tên hai điểm ở đầu mút AB, CD... Đường thẳng: dùng chữ thường: a, b, c, d... Hình phẳng: ký hiệu thường các điểm góc ABC, DFEH... Mặt phẳng: dùng các chữ: mp Q, mp , … Mặt phẳng hình chiếu: P1, P2, P3 4.3. Các thuộc tính hình học. Cắt nhau (x): AB x CD, EF x IK, MN IH... Song song (//): a // P1, AB // CD Trùng nhau ( ): A B ; CD EF Liên thuộc ( ): D AB; A mp Vuông góc ( ): AB MP HCP2, CD EF 4.4. Chữ viết tắt thường dùng MPHC: Mặt phẳng hình chiếu HCTĐ: Hình chiếu trục đoBộ môn Hình hoạ Tr 7 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 B. PHẦN 2:HÌNH HỌC HOẠ HÌNH CHƯƠNG I PHÉP CHIẾU­ HỆ THỐNG MẶT PHẲNG HÌNH CHIẾU1.1. Khái Niệm Về Phép Chiếu Phép ánh xạ không gian lên mặt phẳng được thực hiện bằng giải pháp chiếu những điểm của không gian lên mặt phẳng gọi là phép chiếu. Ví dụ: Chiếu điểm A qua tâm S lên mặt phẳng hình chiếu P . Trong không gian lấy mặt phẳng P và một điểm S không thuộc Phường. Chiếu một điểm A bất kỳ của không gian từ tâm S lên mặt phẳng Phường là: Taâ m Chieáu Tia Chieáu Ñieå m Khoâ ng Gian MPHC Hình Chieá u ñieå m A Hình 1.1 Phường 1. Vẽ đường thẳng SA 2. Xác định giao điểm A’ của đường SA với mặt phẳng P (hình 1.1) Ta có các yếu tố của phép chiếu: S: Tâm chiếu. P : mặt phẳng hình chiếu.Bộ môn Hình hoạ Tr 8 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 A: vật chiếu SA: Đường thẳng chiếu hay tia chiếu. A’: hình chiếu của điểm A từ tâm chiếu S lên mặt phẳng P, chúng ta thấy A’ không chỉ là hình chiếu của một điểm A mà còn là hình chiếu của 1 điểm bất kỳ của đường thẳng SA. Ví dụ: A’ cũng là hình chiếu của B,C (hình 1.2). (Taâ m chieá u) (Ñieå m khoâ ng gian) (Hình chieá u ñieå m) Phường Hình 1.2 Những Tính Chất Của Phép Chiếu +Tính chất 1: Hình chiếu của đường thẳng không đi qua tâm chiếu là một con đường thẳng.

Xem thêm: 19/5 Là Cung Gì Và Đặc Điểm Riêng Biệt Trong Chiêm Tinh, Xem Cung Hoàng Đạo Sinh Ngày 19 Tháng 5

A d thì hình chiếu A’ của A cũng thuộc hình chiếu d’ của d, nhưng ngược lại nếu A’ d’ thì chưa chắc A d. Phép chiếu bảo tồn tính liên thuộc của điểm và đường thẳng. Tính chất 2: Phép chiếu bảo tồn tỷ số kép của 4 điểm thẳng hàng (hình 1.4). Ta đã dùng phép chiếu làm công nắm nhằm xây dựng các bản vẽ, tức là xây dựng các mô hình phẳng của không gian.Phường. P. Bộ môn Hình hoạ Tr 9 Hình 1.3 Hình 1.4 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 1.2. Các Loại Phép ChiếuHình 1.4 1.2.1. Phép chiếu xuyên tâm: Hình 1.4 Là phép chiếu mà tất cả các tia chiếu đều xuất phát từ bỏ 1 điểm (hữu hạn).Trong đó: + S: tâm chiếu Taâ mChieá u + P: phương diện phẳng hình chiếu + A, B,C: những điểm Ñieå mKhoâ ngGian chiếu + (nằm trong lòng trọng điểm chiếu và MPHC) + A’,B’,C’: là hình chiếu của điểm + A, B,C lên phương diện phẳng hình chiếu p HìnhChieá uCuû a Caù c Ñieå m (A’, B’, C’ P) MPHC + SA, SB,SC: con đường thẳng chiếu hay tia chiếu. Hình 1.5 Ứng dụng: do có sự biến dạng nên trong kỹ thuật chỉ dùng để vẽ phối cảnh cùng vẽ minh họa. 1.2.2. Phép chiếu song song: Là phxay chiếu bao gồm tâm chiếu là một điểm vô vàn, khi ấy toàn bộ những tia chiếu hầu hết song song cùng nhau theo 1 hướng (s) đã lựa chọn, lập cùng với mặt phẳng hình chiếu một góc nào đó. + Có hai loại: ­ 90 o : Là phép chiếu tuy nhiên song xiên góc (sử dụng để vẽ hình chiếu trục đo). Hình 1.6 Bộ môn Hình hoạ Tr 10 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 ­ = 90 o : Là phép chiếu song song vuông góc (Đây là phép chiếu duy độc nhất được ứng dụng để lập bản vẽ kỹ thuật trong mọi ngành kỹ thuật). s: hướng chiếu P: mặt phẳng hình chiếu A’, B’: hình chiếu của điểm A và B lên mặt phẳng hình chiếu P . : góc giữa tia chiếu với mặt phẳng hình chiếu Phép chiếu song song là phép chiếu xuyên tâm khi tâm chiếu ở vô cực.Ứng dụng: do không có sự biến dạng dài nên phép chiếu song song được dùng để vẽ hình chiếu trục đo và hình chiếu thẳng góc (α=90 o) trong minh họa. Phnghiền chiếu tuy nhiên tuy nhiên tất cả những tính chất riêng: Tính chất 1: Bảo tồn tính song tuy nhiên của hai tuyến đường thẳng song tuy vậy. ( hình 1.6)AB // CD A’B’ // C’D’ nếu AB và CD cùng nằm trong một phương diện phẳng chiếu thì A’B’ C’D’Tính chất 2: Bảo tồn tỷ số đơn MPHC Hình 1.7của ba điểm thẳng hàng (hình 1.7)Từ hai tính chất ta suy ra hệ quả. Hệ quả: Trong phép chiếu song song tỷ số của nhì đoạn thẳng song song bằng tỷ số của hai đoạn thẳng hình chiếu của bọn chúng. CD C / D/ = k thì = k AB A/ B /+ Phép chiếu vuông góc (hình 1.8) là trường hợp đặc biệt của phép chiếu Hình 1.8song tuy nhiên, do đó nó có mọi tính chất của phép chiếu song tuy nhiên, ngoài ra nó còn có những tính chất riêng ta chú ý tính chất quan trọng sau:Bộ môn Hình hoạ Tr 11 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 Điều kiện ắt có và đủ để một góc vuông chiếu thẳng góc thành một góc vuông là góc vuông tất cả một cạnh song song với phương diện phẳng hình chiếu (hình1.9) MPHC Hình 1.91.3. Hệ Thống Các Mặt Phẳng Hình Chiếu – Đồ Thức 1.3.1. Hệ Thống Các Mặt Phẳng Hình Chiếu a. Hệ thống hai mặt phẳng hình chiếu II I + Trong không gian người ta lấy 2 mặt phẳng vuông góc với nhau, mặt III IV phẳng P1 gồm vị trí trực tiếp đứng (phương diện Hình 1.10 phẳng hình chiếu đứng), mặt phẳng P2 có vị trí nằm ngang (mặt phẳng hình chiếu bằng). Hai mặt phẳng cắt nhau theo giao tuyến x. + Hai mặt phẳng P1 và P2 tạo bắt buộc (goù c tö I) (goù c tö II) 4 góc vuông được gọi là 4 góc vuông ñoäcao (+) G và được ký hiệu số lắp thêm tự như hình G vẽ. + Mặt phẳng P1 và P2 được coi là ñoäxa (-) ñoäxa (+) Hình 1.11 mặt phẳng chuẩn, với trục x là nơi bắt đầu, ñoäcao (-) phía trên mặt phẳng P2 được gọi là (goù c tö III) (goù c tö IV) độ dài. Phía trước phương diện phẳng P1 được gọi là độ xa (hoặc độ sâu). Độ cao dương: các yếu tố ở phía trên mặt phẳng P2 (góc phần tư I) Độ cao âm: các yếu tố thuộc phía dưới mặt phẳng hình chiếu P 2 (góc phần tư IV) Độ xa dương: các yếu tố thuộc phía trước mặt phẳng hình chiếu P1 (góc phần tư I)Bộ môn Hình hoạ Tr 12 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 Độ xa âm: các yếu tố thuộc phía sau mặt phẳng hình chiếu P1 (góc phần tư II) Các mặt phẳng phân giác: + Mặt phẳng chia đôi góc vuông I và góc vuông III là mặt phẳng phân giác thứ 1, ký hiệu G1. + Mặt phẳng chia đôi góc vuông II và góc vuông IV là mặt phẳng phân giác thứ 2, ký hiệu G2. Nhìn dọc theo trục x từ bên trái ta có các ký hiệu qui ước góc vuông ; độ cao (+) và (­); độ xa (+) và (­) và vị trí mặt phẳng phân giác G 1 và G 2 (hình 1.11)b. Hệ thống ba mặt phẳng hình chiếu Người ta sử dụng thêm một mặt phẳng hình chiếu sản phẩm 3 vuông góc MPHCñöù ng với trục x, ký hiệu là P3 (mặt phẳng MPHC hình chiếu cạnh). – (hình 1.12) caïnh Mặt phẳng P1 giảm mặt phẳng P2 MPHCbaèng theo trục X (Trục chiều rộng) Hình 1.12 Mặt phẳng P3 giảm khía cạnh phẳng P1 theo trục Z (Trục chiều cao) Mặt phẳng P3 giảm phương diện phẳng P2 theo trục Y (Trục chiều sâu, hoặc xa) + Ba trục x, y, z cắt nhau tại: điểm O (gốc tọa độ) + Ba mặt phẳng hình chiếu vuông góc từng đôi một: MPHC Phường. 1 MPHC P2 , MPHC P2 MPHC P3 và MPHC P3 MPHC P1. + Qui ước dùng sáu mặt phẳng của hình hộp lập phương làm sáu mặt phẳng hình chiếu cơ phiên bản. Mỗi mặt phẳng hình chiếu (MPHC) chỉ cho phép thực hiện một lần phép chiếu  Trong bản vẽ kỹ thuật xây dựng người ta chỉ sử dụng Bộ môn Hình hoạ Tr 13 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 hệ thống ba mặt phẳng hình chiếu (góc tứ I) hoặc hai MPHC.(hình 1.13) 1.3.2. Đồ Thức : Các hệ thống MPHC ở dạng không gian. Sau khi thực hiện kết thúc phép chiếu vuông góc, hệ thống mặt phẳng hình chiếu được xoay để đưa về cùng một mặt phẳng, biểu diễn bằng các trục gọi là đồ thức. a. Đồ thức của hệ thống 3 mặt phẳng hình chiếu: + Giữ nguyên vị trí mặt phẳng hình chiếu P1 quay MPHC P2 xung quanh Hình 1.13 Ox và mặt phẳng hình chiếu P3 quanh Oz đến khi P1 P2 P3 (cùng trên một mặt phẳng) ta có đồ thức như hình vẽ 1.14. Hình 1.14a Hình 1.14 b. Đồ thức của hệ thống 2 mặt phẳng hình chiếu: + Giữ nguyên MPHC P1 quay MPHC P2 đến cùng mặt phẳng với MPHC P1 ta có đồ thức nhị diện như hình vẽ (hình 1.15). Hình 1.15Bộ môn Hình hoạ Tr 14 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1BÀI TẬP CHƯƠNG 1Bộ môn Hình hoạ Tr 15 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1Bộ môn Hình hoạ Tr 16 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1Bộ môn Hình hoạ Tr 17 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1Bộ môn Hình hoạ Tr 18 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1Bộ môn Hình hoạ Tr 19 TRƯỜNG CĐXD SỐ 2 ­ GIÁO TRÌNH HÌNH HỌA ­ VẼ KỸ THUẬT 1 CHƯƠNG II BIỂU DIỄN ĐIỂM, ĐƯỜNG THẲNG, MẶT PHẲNG Phương pháp biểu diễn vật thể bằng phép chiếu thẳng góc được dùng rộng rãi trong kỹ thuật nhất là bản vẽ kỹ thuật xây dựng và bản vẽ cơ khí. Phương pháp này do nhà toán học người Pháp G. Môngjơ (1746­1818) đề ra nên còn gọi là phương pháp Môngiơ.2.1. BIỂU DIỄN ĐIỂM 2.1.1 Nguyên tắc biểu diễn điểm: Biểu diễn điểm là tìm hình chiếu của điểm trong hệ thống MPHC với các quy tắc * Các tia chiếu vuông góc với MPHC * Tia chiếu đi qua điểm * Lần lượt:  Chiếu thẳng góc điểm A lên MPHC P1 ta được hình chiếu đứng A1  Chiếu thẳng góc điểm A xuống MPHC P2 ta được hình chiếu bằng A2  Chiếu thẳng góc điểm A sang MPHC P3 ta được hình chiếu cạnh A3 Như vậy một điểm trong không gian thường được biểu diễn bằng 3 hình chiếu trên 3 mặt phẳng hình chiếu A (A 1, A2, A3). Ta xét các vị trí của điểm trong hệ thống mặt phẳng hình chiếu.2.1.2 Điểm gồm vị trí đặc biệt a. Điểm thuộc một phương diện phẳng hình chiếu + Điểm nằm trong mặt phẳng hình chiếu nào thì hình chiếu của nó lên mặt phẳng hình chiếu ấy là chính nó. Hai hình chiếu còn lại thuộc hai trục tạo mặt phẳng hình chiếu ấy (hình 2.1). A MPHC P1 A A1 A3 Oz A2 Ox Hình 2.1Bộ môn Hình hoạ Tr đôi mươi